Trang nhất » Tin Tức » Nghệ sĩ tâm sự

NSND Thanh Tòng: Vị thống soái của cải lương tuồng cổ

Thứ sáu - 17/08/2007 08:15
Hình: ngocanh

Hình: ngocanh

(CLVN.VN) - Đoàn Minh Tơ càng hoạt động có hiệu quả thì NS Thanh Tòng bị một số người trong ban quản trị đoàn lợi dụng chủ trương tập thể các đoàn tư nhân cô lập, trù dập tơi tả. Lúc đó ông chỉ biết im lặng ra đi. Rồi đoàn Minh Tơ suy sụp họ lại năn nỉ rước ông về củng cố. Cứ như thế ông đã bốn lần ra đi rồi trở về nơi mà ông tưởng là ngôi nhà của mình. Quá chán ngán tình đời, lần cuối ông bỏ đi luôn không quay lại nữa. Đó là nỗi đau mà ông đeo mang suốt kiếp đời này. Tiếc thay đã có một thời cào bằng, vơ đũa cả nắm, xóa đi nhiều gia đình cả đời sống bằng sân khấu sự mất mát của họ là sự thiệt thòi chung cho sân khấu, cái mà ngày nay đang ao ước tìm lại : Sự đóng góp tích cực của tư nhân vào sân khấu...
Với đoàn Minh Tơ là sự mất mát, với riêng ông lại là sự thành đạt thăng tiến, khi ông hoạt động tự do như con thần long vẫy vùng ngoài biển lớn. Thập niên 80 chứng kiến thời kỳ rực rỡ nhất của ông qua vai trò tác giả, đạo diễn, thành công chính là vở Câu thơ yên ngựa. Năm 1982 tác giả Hoàng Yến giới thiệu vở Lý Thường Kiệt cho đoàn Minh Tơ. Lúc nầy ông đang bị ban quản trị mới của đoàn cô lập, trước một vở diễn lịch sử nặng ký, họ lại bối rối, không đủ khả năng dàn dựng nhờ ông thì họ ngại, không nhờ thì khó thành công, cuối cùng vì sự đề nghị của tập thể đoàn mà ông chấp nhận chinh lý kịch bản, kiêm luôn vai đạo diễn đổi tên vở thành "Câu thơ yên ngựa''. Là vở chính luận nên khô khan, có thể hay khi đọc, nhưng đưa ra công chúng thành vở diễn hoành tráng e khó bán được vé, phải bảo đảm doanh thu và nghệ thuật, ông thuyết phục tác giả sửa lại nhiều lần khi vở công diễn đã thành công ngoài sức tưởng tượng. Cảnh hay nhất cũng là cảnh khó khăn, gay cấn nhất. Nó chính là con đẻ của NS Thanh Tòng (nguyên mẫu kịch bản gốc không có), đó là lớp Lý đạo Thành xử án Thượng Dương hoàng hậu. Để có sự hậu thuẫn chắc chắn ông xin gặp riêng ông Bảy Bạch trình bày những tưởng mới mà ông sẽ thể hiện qua cách chỉnh lý kịch bản, thủ pháp dàn dựng, xử lý âm nhạc, trang trí... Cuộc gặp vào nửa đêm, nghe ông trình bày ông Bảy Bạch hoàn toàn đồng ý và có những ý kiến đóng góp vô cùng quý báu, dấu ấn tư tưởng chủ đề được nhấn mạnh ở mấy ý : ta bạn - địch thù rạch ròi, có công thì thưởng, có tội bị trừng, tình lý cân phân rạch ròi đâu là tình riêng, đâu là phép nước...Trích đoạn Câu thuyên ngựa, cảnh Lý Đạo Thành xử án Thượng Dương lần lượt được mời qua Pháp diễn bốn lần với ê-kíp nghệ sĩ khác nhau. Ông Bảy Bạch có công rất lớn trong sự thành công nầy, nhờ có ý kiến của ông mà NS Thanh Tòng mới sáng tạo ra một cảnh hay như thế.

* Người thế vai bất đắc dĩ

Tháng 2 năm 1984, Sở VHTT TPHCM thành lập một đoàn hát đi diễn giao lưu tại Pháp và một số nước châu ÂU khác với vở ''Đời cô Lựu”. Đoàn gồm những nghệ sĩ tài năng bậc nhất như Diệp Lang, Thành Được, Minh Vương, Bạch Tuyết, Ngọc Giàu, Lệ Thủy... ÔNG không ngờ mình cũng được nhọn, mặc dù hát cải lương xã hội không phải là sở trường... ÔNG được phân vai Mẫn Đạt, một vai nhỏ trong kịch bản gốc, nhờ đạo diễn Huỳnh Nga thêm thắt cho phép ông bung miếng nên vai Mẫn Đạt có chút ít đất diễn. Lần đầu tiên diễn cải lương xã hội, ông rất tự ti, mặc cảm, trong mỗi cuộc họp thường ngồi phía sau... Sang đến Tây Đức thì có sự cố Thành Được bị bắt cóc. Không có người thế vai Hai Thành, tập thể đề nghị ông hát thế, ban đầu ông từ chối vì nghĩ mình không thể hát được vai chánh nặng như vai Hai Thành. Bước qua tuồng xã hội với sở trường không phải là kép ca, nay bị ''đẩy" vào vai kép chánh, NS Thanh Tòng không khỏi lo lắng, nhưng tập thể động viên, NS Diệp Lang, Bạch Tuyết, Ngọc Giàu khuyến khích giúp ông tập vai Hai Thành và tình thế lúc ấy không cho phép ông lùi bước. Suất diễn đầu tiên tại BỈ theo ông là suất diễn hay nhất kể từ khi ông đóng thế. Trong đoàn bất ngờ vì sự thay thế của ông tròn vẹn, chuyến lưu diễn đó để lại ấn tượng tốt trong lòng người xem, gây được cảm tình với các nước bạn.

Trở về nước, đoàn được đặt tên 284 và ông được giừ ở lại đoàn. Nghệ sĩ Bạch Tuyết động viên : ''Thanh Tòng hát tôi an tâm và bạn tạo ra nhiều cái mới'', Minh Vương, Lệ Thủy cũng khuyến khích ông rất nhiều. Có lần má chị Ngọc Giàu xem ông diễn ''Đời cô Lựu” đã có lời khen. Vai Hai Thành trong vở ''Đời cô Lựu'' đã sống với ông trên 20 năm. Ờ đoàn 284, ông diễn những vai có tính cách trái ngược nhau, một Chu Phác Viên ''độc'', một Tân ''lẳng' trong ''Tô ÁNH Nguyệt'', một Tổng Trấn đa tình trong ''ÁO cưới trước cổng chùa''. Nhớ nhất là hồi tập vai Tân, NSND Ba Vân đã vỗ vai ông mà nói : ''Hồi trước ba đóng vai con...'' rồi ông chỉ vẽ thêm để Thanh Tòng góp thêm những vốn liếng hoàn thành vai diễn. Vai cậu Tư Kiên trong vở ''Con gái chị Hằng” cũng là một hình mẫu để ông dựa theo đó mà bổ sung cho vai Tân. NSND Phùng Há đã chỉ vẽ cho ông rất nhiều khi hát lại những vở của tác giả Trần Hữu Trang. Cô Ba Đề con gái của ông Trần Hữu Trang, khi thấy ông diễn ở đoàn 284, chân ông đi cà nhắc, cô đã đem thuốc đến cho, cô đâu biết rằng, bước những bước chân cà nhắc đó là do ông muống tạo dáng đi riêng cho nhân vật.

* Có công gieo cấy, có ngày đầy kho

Bây giờ ngồi nhớ lại, ông thấy mình mang ơn quá nhiều người, từ những nhà lãnh đạo, những người lương, những bậc thầy trong nghề, các anh chị đồng nghiệp, những khán giả yêu thương đã luôn luôn sát cánh nâng đỡ chia sẻ với ông trong những lúc gian nan, khó khăn nhất.

Và ông không quên ơn người vợ đã gắn bó với ông trên 30 năm nay. Từ một người bạn gần nhà, trở thành một khán giả đặc biệt, đi đến tình yêu, đồng cam cộng khổ, vực ông ra khỏi nỗi đau buồn mà có lần ông định tìm cái chết. Đã sinh cho ông một trai Nhựt Tân, một gái Quế trân. Bây giờ gia đình ông có một nàng dâu ngoan hiền, một đứa cháu nội dễ thương, một viên ngọc nhỏ trong mái ấm tràn đầy hạnh phúc. Vợ chồng NSND Thanh Tòng là một đôi tiêu biểu cho sự bền vững, thủy chung thường rất hiếm trong những mảnh đời nghệ sĩ.

Năm 2007, ông được nhà nước phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Nhân dân. ÔNG đón nhận niềm vui quá bất ngờ. ÔNG không nghĩ mình có thể đạt được danh hiệu cao quý đó bởi chung quanh ông còn rất nhiều nghệ sĩ tài năng. Họ rất xứng đáng. ÔNG nhận danh hiệu NSND không phải từ những hoạt động sân khấu sàn diễn, mà nhờ những thành tích xuất sắc khi cộng tác với các đài truyền hình. ÔNG biết ơn Hãng phiến trẻ Kim Lợi, Đài TH Việt Nam tại TPHCM, Đài TH TPHCM, đặc biệt là Hãng phim Tây Đô, Đài TH Cần Thơ đã nhiều năm liền mời ông cộng tác. Qua đó, ông đã có những tác phẩm dự Liên hoan THTQ năm năm liền, đoạt 4 huy chương vàng, 6 huy chương bạc. Ba lần đoạt giải Mai Vàng do báo Người Lao Động tổ chức trao giải. Nhìn lại quá trình làm việc của NSND Thanh Tòng, ông xứng đáng với những gì ông dang có. Khi nói về điều ông mơ ước, đôi mắt ông xa xăm : sân khấu cải lương rồi sẽ được tưng bừng mang sức sống mới, không còn hắt hiu buồn thảm như hiện nay, nhiều sân khấu mới ra đời, nhiều nghệ sĩ trẻ tài đức vẹn toàn thay thế những người đi trước góp phần thay đổi diện mạo sân khấu cải lương.

ĐĂNG MINH ghi lại

Theo: admin

Nguồn tin: Báo sân khấu

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Trần Quang Dinh - 03/04/2015 19:43
Đã khá lâu, không thấy NSND Thanh Tòng xuất hiện ! Người hâm mộ NHỚ NHỚ vị THỐNG SOÁI CẢI LƯƠNG TUỒNG CỔ VIỆT NAM vô cùng !
Comment addGửi bình luận của bạn : Lưu ý viết có dấu khi thảo luận
Mã chống spamThay mới

Theo dòng sự kiện

Xem tiếp...

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 

Thảo Luận

12/01/2017
11/01/2017
06/01/2017
06/01/2017
01/01/2017
30/12/2016
30/12/2016
28/12/2016
28/12/2016